Berichten en notities van Niek de Greef tijdens zijn reizen. Reflecties en observaties van wandeltochten, fotowalks, hikes in de stad en op het platteland en trip in het buitenland.
Na een halve dag vertraging zijn we dus op Terschelling beland. Het eiland voelt verlaten.
De eerste dag is het nog vreselijk koud, de dagen daarna wordt het iets warmer maar het blijft mistig, en af en toe druilerig. De Terschellingers zijn anders in de winter. Er zijn nauwelijks toeristen. De meeste winkeltjes en restaurants zijn dicht.
Gisteren wandelde ik naar West aan Zee. Het was mistig. Het zicht reikte niet verder dan honderd meter. Mijn bril beslaat, en laat zich niet drogen. Dat helpt ook niet.
In het bos ontdek ik dat Terschelling een houthakvereniging heeft. Ze leggen het gehakte hout in een keurige kring.
Het is weekend. In het hotel zagen we wat meer toeristen arriveren. Maar ze lijken zich schuil te houden. Op weg naar West aan Zee tel ik drie voetgangers, vier fietsers en een auto.
De standtent bij West aan Zee is open in het weekend. We strijken hier neer voor lunch. Een meisje een paar tafels verder heeft een Goois accent waarmee ze heel hard over zichzelf vertelt tegen haar vriendin. Als ze buiten staan zegt de vrouw aan het tafeltje naast ons tegen haar man: ‘Tsjonge, wat een kouwe kak.’ Dat hoor je niet vaak meer: de uitdrukking ‘kouwe kak’. Maar ze heeft wel gelijk.
Ik wandel door het bos terug en maak onderweg foto’s van dingen die niet bewegen. Bomen vooral.
Gisteren haalde ik een paar vakjes van het Noord-Holland Grid project in bij Koedijk. Ik parkeer onderaan de dijk, aan de kant van de polder dus. In Koedijk, heb ik wel eens gehoord, kun je op de dijk wonen, of onderaan de dijk. De mensen op de dijk kijken neer op de mensen onderaan de dijk. Volgens mijn bron, die ik eigenlijk niet vertrouw.
Ik loop richting Geestmerambacht, de recreatieplas die in de jaren zestig van de vorige eeuw werd uitgeschept. Het eerste stukje loop ik tegen een ijzige tegenwind in. Ik loop langs een fors volkstuingebied. Iedereen moet hier een tuintje hebben, reken ik grof uit, aan de hand van het aantal tuintjes en het aantal huizen. De tuintjes zijn ingepakt en wat bloot staat is vooral boerenkool en, denk ik, spruiten: lange, statige groene staken met een beetje begroeiing. Net te ver weg om het goed te kunnen onderscheiden.
Ik heb geen zin om over het fietspad te lopen en glibber over het halfbevroren pad aan de andere kant van de weg, waar ik over het water kan uitkijken. Als je geen hond hebt vertoon je je hier niet. Dat lijken de mensen te denken die ik hier tegenkom. Ze hebben wel een beetje gelijk natuurlijk. Zeker met deze wind. Wat doe ik hier?
Bij de plas aangekomen die Zomerdel heet, volg ik het pad dat Lamslik heet. Ze doen hier aan fraaie namen. Bij de brug over het Lamslik staat iemand te vissen. Ik maak nog maar een foto.
Verder langs het water, Saskevaart – ook niet slecht – tot terug aan de Kanaaldijk. Dan weer onderlangs de dijk over het Achtergraft terug naar de auto. Achtergraft betekent ‘gracht achterlangs’, zoek ik thuis uit.
In de auto heb ik het direct warm. Koud werkje, fotograferen.
Ik was ooit eerder hier in Schagen, maar toen maakte ik foto’s aan deze kant van het station. Nu wil ik de andere kant bezoeken en via de polder een rondje lopen.
Als ik geparkeerd heb en naar het tunneltje onder het spoor door loop, zie ik een kat op een brommer zitten. Heel tevreden. Ik maak voorzichtig een paar foto’s. Maar de kat beweegt niet.
Onder het tunneltje door de Dreef in. Buxushagen zijn hier een lokale specialiteit. Een brommertje scheurt langs en spuwt tweetaktgeluid en -geur.
Ik loop de polder in. Ik zie een dode eend in de berm. Het waait nauwelijks en over de poldervlakte klinkt het terugkerende thema van de blaffende hond in de verte.
Mannen stappen uit een busje en beginnen een afzetting op te ruimen. Het raampje bij de bestuurder staat open. Luid klinkt Marokkaanse muziek die me aan het geluid van de souk in Marrakesh doet denken: ritmisch, betoverend, exotisch. Maar hier in de kale polder…
Even verderop herrie op de provinciale weg. Een stoet trekkers met oranje zwaailichten schuift voorbij. Een boerenprotest?
Ik steek over, het weiland in. Een helicopter vliegt laag over en jaagt de ganzen in het veld op. De woedende ganzen weten het geluid van de helicopter te overstemmen terwijl ze laag overscheren. Ik weet net op tijd de lege batterij van mijn camera te vervangen. Dat zal je net zien. Of ik een fatsoenlijke foto heb kunnen maken vraag ik me af.
Verderop eindelijk het asfalt af, de Muggenburgerweg op, die uitloopt in een drassig dijkje. Hier wordt een nieuwe wijk aangelegd.
Dan is de pret alweer voorbij.
Ik loop door langs het spoor. Bij het station zit de kat nog steeds op het zadel van de brommer. Hij heeft zich een kwartslag gedraaid.
Opnieuw regen. Vandaag bezoeken we het Manga Museum in Takarazuka, ter nagedachtenis aan Osamu Tezuka, de grondlegger van de moderne manga. Een uurtje reizen met de trein vanuit Osaka.
Station Osaka is op zich al een avontuur: het staat op een ondergronds winkelcomplex van acht verdiepingen. Om van het ene naar het andere perron te lopen ben je zomaar vijftien minuten onderweg. De borden in het Engels zijn schaars en af en toe misleidend. Uiteraard is ook Google Maps onbruikbaar in dit driedimensionale doolhof.
Een oude man schiet ons aan als we weer staan te zoeken. Kan hij helpen? Wij zeggen waar we heen willen: perron 4 richting Takarazuka, met de Takarazuka Main Line. Hij bladert in een notitieboekje en laat een met de hand getekend kaartje zien van een deel van de stationsomgeving. In goed Engels legt hij uit hoe we moeten lopen. Opnieuw een behulpzame Japanner die uit het niets verschijnt.
Het Manga Museum is gevestigd in het huis waar Osamu Tezuka opgroeide. Manga, zo blijkt, heeft zijn wortels al in de jaren ’60. Dat is een verrassing voor ons. Wij groeiden op met Disney, Annie M.G. Schmidt, Lucky Luke, Asterix en Obelix. En later Mad en Robert Crumb. Voor liefhebbers van tekenfilms, strips en manga is dit museum een feest. Originele tekeningen, een film over Tezuka’s leven. Een mooie ervaring. We verlaten het museum, en lopen door de regen terug naar het station van Takarazuka.
Terug in Osaka is het nog steeds niet droog. We duiken het Osaka History Museum in, vlak bij het kasteel. Het museum beslaat de zevende tot tiende verdieping van een NHK-gebouw, met een ingang die bijna verborgen is: een klein Engels naambordje tussen het Japanse schrift weggewerkt, in een grijs betonnen gebouw. Binnen wordt de geschiedenis van Osaka verteld: een welvarende stad, maar ook kwetsbaar door houten gebouwen. Het moet een prachtige levendige stad geweest zijn, die volledig werd verwoest tijdens de Tweede Wereldoorlog. De presentatie is visueel indrukwekkend. Een aangename verrassing.
Nog steeds regen. We bezoeken een overdekte winkelcorridor, Tenjinbashi-suji Shopping Street. Deze is wel 2,5 kilometer lang. Alles is er: drogisterijen, eettentjes, kledingzaken, kappers, streetfood, groentewinkels, supermarkten, gereedschapswinkels, en talloze gokhallen. Wat je maar kunt bedenken, het is er.
Met een zak vol streetfood en bijna droge kleren keren we terug in ons appartementje. Een dag vol contrasten: van manga tot oorlogsgeschiedenis, van ondergrondse doolhoven tot eindeloze winkelcorridors, en altijd die regen.
Dit is de zesde aflevering van de serie ‘912 uur Japan’.
We reizen verder met de Limited Express Thunderbird naar Osaka.
Een week Japan
We zijn nu al meer dan een week in Japan. Tokyo is een overzichtelijke heksenketel. Soms moet je je door flessenhalzen wurmen, zoals op stations of markten. En natuurlijk op de toeristische trekpleisters. Aan de andere kant, als je je even buiten de overvolle paden begeeft, is het plotseling enorm rustig, zelfs sereen.
Over het algemeen zijn de Japanners zeer behulpzaam, helemaal niet zo gesloten als je in de boekjes leest. Op het vliegveld verscheen er uit het niets een behulpzame man die ons hielp toen we stonden te schutteren bij de trein. En in deze week is dan nu al zeker vijf keer gebeurd: we staan een beetje te kijken hoe iets werkt, en plotseling staat er een iemand naast ons die vraagt of hij of zij kan helpen. Gisteren stopte de buschauffeur de bus, en kwam naar ons toe om te vragen waar we precies de bus uit wilden. Kom daar maar eens om in Nederland. Het is ondenkbaar dat een Japanse buschauffeur zou worden bespuugd door een passagier.
Over de treinen schreef ik eerder. Het blijft wennen de juiste trein te vinden uit de planningen van de verschillende vervoermaatschappijen. Google maps is redelijk accuraat, maar geeft niet altijd helder weer om welke maatschappij het gaat. Jorudan en Navitime zijn goede sites die hier beide bij assisteren. En dat went.
Toeristische trekpleisters worden overspoeld door toeristen. Je hoeft niet heel ver buiten deze gebaande paden te gaan en het is gelijk stukken prettiger toeven. Wat dat betreft is het niet anders dan in Amsterdam of New York. Heel erg druk waren de Meiji tempel in Tokyo, de Kanda Myoujin Shrine, het geisha district in Kanazawa. Nikko viel ons mee, maar schijnt ook heel erg druk te kunnen zijn.
De toiletten blijven een bijzondere ervaring. Je weet nooit wat je aantreft. De ene keer zit je op een eenvoudig toilet, de volgende keer tref je een complex apparaat met een verwarmde toiletbril. Het ingewikkeldste is het bedieningspaneel waarbij ‘de keuze is reuze’ als motto is gehanteerd. Knopjes te over, in het Japans. Het is een opluchting als het toilet bij opstaan zichzelf doortrekt, maar die mazzel hebben we niet altijd en dan is het puzzelen.
Naar Osaka
We reizen verder. Met de Thunderbird treinen we naar Osaka. Op het station wel netjes tussen de lijnen wachten, ook bij de bus! In de Thunderbird schieten we langs bebouwde gebieden met af en toe kleine rijstveldjes. Grote delen natuur zien we niet; het hele gebied van midden Japan is behoorlijk vol gebouwd.
Na Nikkō en Kanazawa, zitten we nu duidelijk weer in een meer mondaine stad; de meisjes in klederdracht zijn verdwenen. In Osaka lopen de dames er kinky bij, met rokjes die net op de billen vallen, felgekleurde haren, en suikerzoete shirtjes. Of juist in het zwart, gothic. Een andere groep kiest juist voor truttige kleding, uitbundig afgezet met kant: in het haar, op de mouwen, aan de jurken, als kraag op een shirt. Mooi hoe de tieners die bewust iets delen over wie en wat zij willen zijn.
Osaka is in de tweede wereldoorlog volledig platgebombardeerd. Het resultaat is een hypermoderne stad met veel wolkenkrabbers en een zeer levendig nachtleven. We dwalen een halve dag door de stad en als afsluiter bezoeken we het kasteel van Osaka.
Dit is de zesde aflevering van de serie ‘912 uur Japan’.
